اثری از هنری ماتیس

نمایشگاه پوستر محمد رجائی

ادامه نوشته

سيری در مينياتور ايران

مینیاتور» نامی فرانسوی و برگرفته از «مينی ‌موم ناتورال» يعنی طبيعت در نهايت كوچكی و ظرافت است. ايرانيان در نقاشي مينياتور خود مبتكر و بنيانگذار بوده‌اند؛ زیرا نقاشي از دوران باستان در ايران ريشه و مايه گرفته بود. حكاكيهای ظريف دوران باستان روي مهره‌هاي استوانه‌اي و نشانها بهترين و اصيلترين و زيباترين نقاشي مينياتور است.

   پروفسور «آرتور پوپ» می گوید: هيچ ‌يك از ملل باستاني - در حكاكي كه پايه و اساس نقاشي است - نتوانسته‌اند مانند ایرانیان هنرمندي خود را به نمايش درآورند.

بر اساس مدارك تاریخی، نقاشي مینیاتور از ايران به چين رفت و بعيد نيست كه اين هنر در چين - مانند هر هنر ديگری - تا اندازه‌ای تحت تأثير خصوصيات روحی و سنتی ملت چین قرار گرفته باشد؛ اما پايه و اساس آن همچنان ايرانی باقي مانده است.

    «سه‌ئی چی شی ‌موميز»، دانشمند شهير چين، عقيده دارد:

ادامه نوشته

نقش هنر در روابط انسانى ـ هر جامعه ای اسطو ره ای دارد

شايد در آينده اينگونه از شواهد و قراين مى توان نتيجه گرفت كه مالك بلامنازع دنيا، الكترونيك خواهد بود و ديجيتال مجازى جايى براى واقعيت در نظر نگرفته است. تصاوير مجازى دنيايى را در مقابل چشم ها و ديدگان بهت زده انسان ها به روى پرده مى آورد كه گاهى تشخيص اش از واقعيت كمى دشوار است.مى توانيد دنياى مجازى بازى ها را نيز به آن بيفزاييد و به شكل گيرى روابط انسانى مجازى هم بينديشيد. وسايل ارتباط جمعى، برخلاف اسمشان به محدود كردن روابط انسانى كمك مى كنند. از طريق اينگونه ابزارها شما مى توانيد به حجم غول آسايى از اطلاعات دست يابيد بى آنكه احتياجى داشته باشيد تا با فردى ارتباط كلامى برقرار كنيد. اگر نخواهم حكم قطعى و كلى صادر كنم بدين شكل پيش مى روم كه كافى است پرسش در ذهن آدمى جرقه بزند براى يافتن جواب اش دنياى مجازى (مانند اينترنت) آسان ترين و كم هزينه ترين راه را پيش پايش خواهد گشود و برقرارى گفت وگوهاى دو طرفه جزء گزينه هاى بعدى انتخاب خواهد بود. هر چند به نظر خودم اين مدل جمع آورى اطلاعات را نمى توان به تمامى بخش هاى روابط انسانى تعميم داد ولى الگويى است كه با اينكه عمر تاريخى اش به چند دهه مى رسد اما آنچنان با سرعت پيش مى رود كه مى تواند تمام مسير چندهزار ساله تمدن بشرى را تا ساعاتى ديگر بپيمايد. تصور كنيد بشر طى چند هزار سال سه، چهار گام برداشته است و طى چند دهه ناگهان كيلومترها پيش رفته است. هر چند فاصله زيادى ميان چاپار و تلگرافخانه وجود دارد اما مقايسه كنيد فاصله را ميان تلگرافخانه با نامه هاى الكترونيكى. آن وقت بيشتر به تغيير مدل ارتباطى انسان ها پى خواهيد برد. در اواخر قرن بيستم و ابتداى هزاره سوم، نامه نگارى كاغذى جاى خويش را با نامه هاى اينترنتى تعويض كرد يا شايد بهتر بگويم كم كم به سمتى مى رود كه در آينده پيش بينى جايگزينى نامه هاى الكترونيكى به جاى پاكت هاى كاغذى نامه چندان دشوار نيست.اما آنچه باعث شد به اين تغيير مدل بيشتر توجه كنم، نامه اى بود كه در روزهاى پايانى سال ۸۳ دريافت كردم. كمى

ادامه نوشته

هنر و معماري اسلامي

جهاني شدن را با سه رويکرد مورد توجه و تأمل قرار داده‌اند. گروهي آن را معادل غربي شدن قلمداد کرده و چون اين تمدن را فاقد صلاحيت‌هاي لازم براي جهانشمولي فرهنگ و انديشه‌اش (به ويژه در ابعاد اخلاقي و آرمانگرايي) مي‌دانند، جهاني شدن را خطري براي جهان معاصر ارزيابي مي‌کنند و البته دلائل کافي  وافي براي اثبات مدعاي خويش – در فقدان صلاحيت‌هاي لازم تمدن غربي – دارند. اما اين که جهاني شدن کاملاً معادل غربي شدن باشد، فيه تأمل.

گروهي ديگر جهاني شدن را تحقق رؤياهاي بشري در رسيدن به زبان و انديشه‌اي مشترک دانسته و آن عاملي براي رسيدن به نوعي عدالت جهاني و توزيع همسان و يکسان ماده و معنا در سطح جهان مي‌دانند. از ديدگاه اينان جهاني شدن فرصتي طلايي براي رسيدن به سطحي از ترقي است که ضعف‌ها و قوت‌ها در هم آميزند و حاصل اين آميختن، نوعي عدالت در بهره‌بري از امکانات مادي و معنوي زمين باشد و گروه سوم، صحت و واقع‌نگري هر دو ديدگاه فوق را در تبيين دقيق جهاني شدن، انکار، و آن رامحصول ذوق‌زدگي از يک سو و بدبيني مفرط از ديگر سو مي‌دانند اينان عقيده دارند، جهاني شدن از براي ملت‌ها و تمدن‌هايي که صاحب ايده و انديشه‌اند، يک فرصت است. جهاني شدن تنها فرصتي براي عرضه کردن استعدادها قابليت‌هاي تمدن‌ها و فرهنگ‌ها – به ويژه معنايي و معنوي – در جهان آيينه‌گوني است که رسانه‌ها آن را ساخته و پرداخته‌اند و نه صرفاً بستري مطيع و مهيا براي سلطه‌گري جهاني تمدن‌هايي خاص. به يک عبارت از تصور جهاني شدن لزوماً استعداد جهاني بودن حاصل نمي‌گردد. لذا بايد از اين فرصت براي رسيدن به جهاني بهتر، عادلانه‌تر و بخردانه‌تر بهره جست‌ و اين با شناخت جهان و فرهنگ‌هايش و نيز ايده‌ها و انديشه‌هايش حاصل مي‌شود. جهاني شدن پروسه‌اي است که مي‌بايست مقدمه‌اي چون جهان‌شناسي داشته باشد. گروه سوم قبل از صدور حکم نفي يا قبول جهاني شدن، سعي بر آن دارند که جهان را با تمامي جلوه‌هاي فکري و فرهنگي و هنري‌اش بشناسند و خود را بشناسانند. اين جهاني شدن مطلوب تمامي کساني است که به کرامت، عزت و استعدادها و قابليت‌هاي شگرف انسان اعتقاد دارند.

اين مقاله از رويکردهاي فوق، رويکرد سوم را برگزيده است و در همين راستا از قابليت‌هاي تمدني سخن مي‌گويد که به دليل اعتقاد به وحدانيت مصوري خالق و نيز کرامت انسان، زبان و بياني جهاني دارد. و اين جهاني بودن آن‌گاه بيشتر آشکار مي‌شود که به نگره‌هاي شهودي و بنيان‌هاي اشراقي هنر اين تمدن به ديده دقت و تأمل نظاره شود.

 

ادامه نوشته

هنر اسلامی‌ چیست‌؟

  آیا با تعریف‌ هنر

 اسلامی‌، می‌توان‌ نحوه‌ی‌ حیات‌ آن‌ را در متن‌ زندگی‌ مدرن‌ بشر دریافت‌؟بوركهارت‌ در فصل‌ پایانی‌ هنر مقدس‌ در شرق‌ و غرب‌ ، از خود پرسیده‌ بود آیا هنر مسیحی‌ [ از این‌جا، هرگونه‌ هنر دینی‌ و شرقی‌ ] خواهد توانست‌ روزی‌ دوباره‌ زاده‌ شود؟ تجدید و احیای‌ این‌ هنرها در چه‌ شرایطی‌ ممكن‌ خواهد بود؟

تفكر معنوی‌ و احیاء دین‌، احیاء هنر دینی‌ و گذر از جامعه‌ و هنر مدرن
چند پرسش‌ اساسی‌
هنر اسلامی‌ چیست‌؟ آیا با تعریف‌ هنر اسلامی‌، می‌توان‌ نحوه‌ی‌ حیات‌ آن‌ را در متن‌ زندگی‌ مدرن‌ بشر دریافت‌؟
بوركهارت‌ در فصل‌ پایانی‌ هنر مقدس‌ در شرق‌ و غرب‌ ، از خود پرسیده‌ بود آیا هنر مسیحی‌ [ از این‌جا، هرگونه‌ هنر دینی‌ و شرقی‌ ] خواهد توانست‌ روزی‌ دوباره‌ زاده‌ شود؟ تجدید و احیای‌ این‌ هنرها در چه‌ شرایطی‌ ممكن‌ خواهد بود؟

ادامه نوشته

تاریخ هنر در ایران...

غیر از هنر که تاج سرآفرینش است

بنیاد هیچ منزلتی جاودانه نیست

قبل از پرداختن به پیشینه و تاریخ هنر در این دیار، ابتدا نظری داریم به تعریف هنر از دیدگاه ها و زوایای مختلف و سپس به تاریخ هنر در ایران اشاره خواهیم کرد: تعریف هنر از جمله تعاریفی است که در هر عصر و دوره و نزد هر قوم و ملتی و از نظر هر اندیشمندی به گونه ای مطرح شده است. از جمله :

مندلسین می گوید:

هنر، زیبایی را که با احساس مبهمی ادراک میشود، به مرحله تحقیقی و خوب ترفیع میدهد. لیکن منظور هنر، کمال اخلاقی است.

هاچسن آورده :

هدف هنر زیبایی است و جوهر آن در تجلی و ظهور و حدوث در کثرت نهفته است.

برک، اعتقاد دارد:

عالی و زیبا هدف هنر را تشکیل می دهد.

باتو می گوید:

هنر تقلید زیبایی طبیعت است و هدفش لذت.

شیللر می گوید:

ادامه نوشته

نقاشی که در چهار سالگی میلیونر شد

نقاشی که در چهار سالگی میلیونر شد
«مارلا المستید» چهار ساله از بسیاری جهات، درست همچون دیگر بچه‌های هم‌سن‌وسال خودش است. او یک کودک پیش‌دبستانی است که عروسک‌بازی می‌کند. مارلا به نقاشی و رنگ‌آمیزی عشق می‌ورزد؛ اما کاملا متفاوت با دیگر بچه‌های دنیا.
به گزارش سرویس بین‌الملل «بازتاب» به نقل از «C.B.S»، مارلا ده‌ها عدد از نقاشی‌هایش را به امضای خود رسانده است که گویی نفس را در سینه علاقه‌مندان هنر آبستره، حبس و توجه جامعه بین‌المللی را به سمت خود جلب کرده است به گونه‌ای که به محض پایان یافتن نقاشی‌هایش، تابلوهای او با سرعت هرچه تمام و با قیمتی بیش از 24 هزار دلار، به فروش می‌رسند.
بوم‌های نقاشی مارلا که به بلندی 150 سانتی‌متر می‌رسد، با رنگ و ضربات معنی‌دار قلمو پر شده‌اند که ترکیبی از ترسیمات و تصویرهای واضح و مشخص هستند.

والدین مارلا می‌گویند: او در طول دو سال گذشته، پنجاه تابلوی نقاشی کشیده که اندازه بیشتر آنها از خود او، بزرگتر بوده است.
مادر مارلا می‌گوید: مارلا صحبت کردن را پیش از رسیدن به سن دو سالگی، آغاز کرد و پس از آن مرتبا می‌پرسید، «آیا من می‌توانم نقاشی کنم؟». پدر او نیز که نقاشی آماتور است، می‌گوید که من در پاسخ وی فقط می‌گفتم: «بله، تو می‌توانی». او افزود: مارلا سه بار در هفته و هر بار، سه ساعت را صرف نقاشی و رنگ‌آمیزی می‌کند و تنها کافی است به او یک قلمو و بوم نقاشی بدهید تا کار خود را شروع کند.
شهرت مارلا از زمانی آغاز شد که در سن سه سالگی، یکی از آثار نقاشی او مورد توجه یکی از دوستان خانوادگی قرار گرفت و تابلوهای نقاشی مارلا را در یک کافی‌شاپ محلی نصب کرد. پس از این کار یکی از مشتریان وی، خواهان خرید یکی از آنها شده بود و سرانجام با قیمت 250 دلار این تابلو به فروش رسید. مادر مارلا آن را یک خوش‌اقبالی می‌داند که یک بار در زندگی رخ می‌دهد. او پس از فروش تابلوی دخترش، از چک دریافت‌شده یک کپی تهیه کرده و آن را نزد خود نگه داشته است و می‌‌خواهد پس از بزرگ شدن مارلا، آن را به وی تحویل دهد و بگوید که وقتی وی سه ساله بوده، کسی نقاشی‌هایش را خریده است.
روزنامه «نیویورک‌تایمز» تحت عنوان «چهره یک دختر هنرمند جوان» به ویژگی‌های این هنرمند کوچک پرداخته است.
مجله «تایمز» نیز از او با نام «پیکاسوی فسقلی» یاد کرده است. شبکه‌های «C.B.S» و «N.B.C» نیز از وی برای مصاحبه دعوت کرده بودند. نقاشی‌های وی قابل مقایسه با آثار «جکسون پولاک»، نقاش اکسپرسیونیست آبستره افسانه‌ای است که به خاطر پاشیدن آزادانه رنگ بر بوم‌های بزرگ نقاشی‌اش شهرت پیدا کرده بود. به قول یکی از روانشناسان متخصص کودکان، آثار مارلا را می‌توان در کنار دیگر آثار حوزه هنر مدرن قرار داد. او تا به حال سیصد هزار دلار بابت نقاشی‌هایش دریافت کرده است و والدینش این پول را برای تأمین هزینه تحصیل وی در کالج کنار گذاشته‌اند.
گفتنی است، دویست مشتری در انتظار خریداری آثار او هستند که مارلا می‌خواهد، این تعداد به میلیون‌ها نفر برسد.

هنر ماقبل تاریخ

سلام
درباره هنر ماقبل تاریخ سخن گفتن سخت است
تنها می توان به توصیف آثار به جا مانده پرداخت.
نتیجه گیری و تحلیل بماند برای کسانی که صاحب نظر هستند.
راستی ،
نقاشان لاسکو برای نقاشی سقف و دیوارهای بلند غار داربست زده اندکه بقایای آن هنوز پابرجاست!
برای ایجاد روشنایی هم از چراغ های پیه سوز استفاده نموده اند!

معمولا تصویر انسان در هنر ماقبل تاریخ کم است
اما در لاسکو یک مورد وجود دارد:
در یک نقاشی بسیار شگفت آور در غار لاسکو مردی لاغر اندام نشان داده شده که در برابر یک گاو وحشی عظیم الجثه و شکم دریده دراز کشیده یا احتمالاً به وسیله کرگدن سمت چپ که از صحنه خارج می شود نقش زمین شده است. هر دو جانور با همان دقت ماهرانه ای نمایانده شده اند که ما معمولاً از طریق غارنشینان انتظار داریم؛ کرگدن سنگین و کند می رود، گاو وحشی از خشم برآشفته و موهای بدنش سیخ شده است و روده هایش به صورت کلافی سنگین از بدنش آویخته اند. لیکن مردی که چهره اش به پرنده ای می ماند ( احتمالاً نقاب زده ) با دست هنرمند تازه کار و ناماهر در هر مکان و زمانی کشیده شده است؛ وضعش گنگ است.

هنر ماقبل تاریخ(غار لاسکو فرانسه حدود 15000 سال قبل از میلاد مسیح)